د سرحد بندېدو له امله په افغانستان کښې د طب زده‌کوونکو پاکستانی محصلینو مستقبل له خطر سره مخ شوی

د خیبر ولسوالۍ اوسېدونکی مدثر معین آفریدی د افغانستان د طب د دریم سېمېسټر زده‌کوونکی دی، خو د پاکستان او افغانستان ترمنځ د وروستیو تاوتریخوالو او سرحدي لارو بندېدو له امله نه یوازې د هغه زده‌کړې متاثر شوی دي بلکې روانو منځ‌مهالو امتحانونو کښې له ګډون څخه هم پاتې شوی دی،هغه وایي، چې د مهم کار لپاره درې ورځو ته پاکستان ته راغلی ؤ او بیا یې سمدستي د امتحان لپاره ستنېدلو اراده لرله، خو په همدې موده کښې لارې وتړل شوې. د ده په وینا، غیرحاضري او د منځ‌مهالو امتحان نه ورکول د ډېر شمېر ستونزو سبب جوړيږی ، چې پکښې د بیا فیس ورکول  او د ډګرئ فائنل ريزلټ باندې هم اثر پريوزي .

د کم لګښت او په طبي زده‌کړو کښې د قبایلي محصلینو د ځانګړي کوټې له مخې دا مهال له ۴۰۰ څخه ډېر د پاکستان زده‌کوونکي په افغانستان کښې په بېلابېلو طبي کالجونو کښې زده‌کړې کوي. ډېر زده‌کوونکي د ویزې نوی کولو، امتحاناتو کښې د ګډون، او د فیس ورکولو لپاره پاکستان ته راځي، خو د دواړو هېوادونو تاؤ تريخوالی له امله ټولې سرحدي لارې بندې شوې.

ګل شاد آفریدی چې له یوه غریب کورنۍ دی، شاوخوا دوه نیم کاله مخکې د جلال‌اباد روخان میډیکل پوهنتون سکالرشپ امتحان پاس کولو نه پس داخله ورکړی شوې ده اود خپلو تعليمی اخراجاتو پوره کولو لپاره په يو روغتون کښې نوکري کوی، .

هغه وایي یو میاشت مخکې د ویزې د تجدید او د سېمېسټر فیس د  لپاره پاکستان ته راغلی، خو له یوې میاشتې راسې د تورخم د لارې پرانیستو ته په تمه دی د ده په وینا، په افغانستان کښې د تودو سیمو ډېری طبي کالجونو کښې منځ‌مهالې ازموینې پیل شوې دي، چې هر مضمون ۲۰ نمرې لري او دا نمرې د پایلو سره حسابېږي.

ګل شاد وایي، د اوږدې غیرفرصتي حاضري له امله ښایي سېمېسټر بیا اخېستل ورته ضروري شي. هغه زیاتوي، که ډېر وخت همداسې پاتې شي ښایي روغتون کې خپله دنده هم له لاسه ورکړي، او که داسې وشول نو د زده‌کړې لړۍ به یې نیمګړې شي، ځکه همدا اوس هم په فیس ادا کولو کې د کورنۍ مرسته ورسره ده.

سرحدونه په داسې مهال بند شوي، چې په افغانستان کې د طب برخه کې د زده‌کوونکو ډېری پاکستانی محصلین د پاکستان طبي او د غاښونو شورا د امیګرېشن ازموینو لپاره پاکستان ته راغلي وو، او یو شمېر نور د فیس او ویزې د غځولو لپاره راوتلي وو غیر رسمي شمېرو له مخې شاوخوا ۳۰۰ زده‌کوونکي په پاکستان کې بند پاتې دي، خو د دوی کره شمېر د کومې دولتي ادارې سره ثبت نه دی.

بل خوا شاوخوا زر کسان، چې پکې سوداګر، عام وګړي او یو شمېر زده‌کوونکي شامل دي چې د ویزو موده یې ختمه شوې، په افغانستان کې بند پاتې دي د سرحد له بندېدو سره د تورخم دواړو غاړو ته تر ۵۰۰۰ پورې د سوداګریزو توکو باروړونکي موټر ولاړ دي.

دا لومړی ځل نه دی چې د سرحد د تړل کېدو له امله د نورو خلکو تر څنګ په افغانستان کې د طب زده‌کوونکي پاکستانی محصلین اغېزمن کېږي زده‌کوونکي وایي، چې دا ستونزې باید د خبرو له لارې هوارې شي، نه دا چې د راتګ او تګ لارې وتړل شي.

مدثر معین آفریدی وایي، چې مخکې هم دوه ځله د تورخم د لارې د بندېدو له امله ډېره لاره وه او د چمن له لارې پاکستان ته راغلی و هغه غوښتنه وکړه چې دواړه هېوادونه دې خپلې ستونزې د خبرو له لارې حل کړي، ځکه د سرحد تړل دواړه ملتونه زیانمنوي او په نړۍ کې داسې بېلګه نه لیدل کېږي . د ده په وینا، ټول زده‌کوونکي د استانبول د پاکستان ـ افغانستان خبرو لپاره ډېر هیله مند دي او په واټس‌اپ ډلو کې په همدې اړه پېغامونه کېږي او د بریا لپاره نفلونه هم ادا کېږي.

څو ورځې وړاندې یو شمېر زده‌کوونکي تورخم ته ورغلل او له سرحدي چارواکو سره یې د تلو اجازه وغوښته، خو چارواکو ورته وویل، چې تر څو حکومت رسمي اعلان نه وي کړی، د تګ راتګ اجازه نه شي ورکول کېدی . د اکتوبر له ۱۲مې څخه تړل شوې لارې د نومبر له لومړۍ نېټې یوازې هغو افغان کډوالو ته پرانیستل شوې، چې بېرته افغانستان ته ستنیږي.

په فبروري ۲۰۲۲ کې چې د روسیې او اوکراین جګړه پیل شوه، شاوخوا ۳۰۰۰ پاکستاني زده‌کوونکي په بېلابېلو طبي او تخنیکي پوهنتونونو کې درس ویل. د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت او رسنیو د راپورونو له مخې د جګړې له پیل وروسته د دغو زده‌کوونکو ډېر د وتلو ته اړ شول.

د پاکستان سفیر له مخې لومړیو ورځو کې ۵۰۰ څخه تر ۶۰۰ پورې زده‌کوونکي د اوکراین په بېلابېلو ښارونو کې بند پاتې وو، خو نور زر خوندي سیمو ته ولېږل شول .رسمي شمېرې ښايي چې شاوخوا ۲۱۰۰ زده‌کوونکي د بهرنیو چارو وزارت او سفارت‌خانې په مرسته ویستل شول.

وروسته ډېرو زده‌کوونکو خپله زده‌کړه یا بل هېواد ته انتقال کړه او یا یې د لنډ وخت لپاره ودروله. د اوکراین پوهنتونونو کې د پاکستاني زده‌کوونکو ډېره برخه د طب زده‌کوونکي وو او جګړې د دوی د تعلیم سلسله ډېره متاثره کړه،

ځواب دلته پرېږدئ

ستاسو برېښناليک به نه خپريږي. غوښتى ځایونه په نښه شوي *

error: Content is protected !!